Kira Gelir Vergisi Nasıl Hesaplanır?
Türkiye’de ev sahipleri, kiraya verdikleri taşınmazlardan elde ettikleri gelir üzerinden vergi ödemekle yükümlüdür. Ancak kira gelir vergisinin nasıl hesaplandığı, hangi istisnaların geçerli olduğu ve beyan sürecinin nasıl işlediği çoğu kişi tarafından tam bilinmez. Bu yazıda, kira gelir vergisinin hesaplanma sürecini adım adım ele alıyoruz.
Kira Gelir Vergisi Nedir?
Kira gelir vergisi, gerçek kişilerin sahip oldukları konut veya işyerini kiraya vermeleri sonucunda elde ettikleri gelir üzerinden ödedikleri gelir vergisidir. Bu vergi, Gelir Vergisi Kanunu kapsamında düzenlenir ve yıllık beyanname ile beyan edilir.
Hangi Gelirler Vergiye Tabi?
- Konut kira geliri: Ev sahiplerinin kiraya verdikleri daire, villa, yazlık vb. taşınmazlardan elde ettikleri gelir.
- İşyeri kira geliri: Dükkan, ofis, mağaza gibi işyeri kiralarından elde edilen gelir.
- Arsa ve arazi kira geliri: Arsa veya tarla kiralamalarından elde edilen gelir.
Vergiden Muafiyet ve İstisnalar
2025 yılı için geçerli istisna tutarları:
- Konut kira geliri istisnası: Yıllık kira geliri toplamı 33.000 TL’ye kadar olanlar beyanname vermek zorunda değildir.
- İşyeri kira gelirinde istisna: İşyerlerinden elde edilen kira gelirleri için istisna uygulanmaz. Ancak işyeri kiralarında stopaj (vergi kesintisi) yapıldığı için çoğu durumda ek vergi çıkmaz.
Not: Birden fazla konuttan kira geliri elde edenler için toplam gelir dikkate alınır. İstisna sadece bir kez uygulanır.
Kira Gelir Vergisi Hesaplama Yöntemleri
Ev sahipleri, vergiye tabi kazançlarını hesaplarken iki yöntemden birini seçebilir:
Götürü Gider Yöntemi
- Kira gelirinden istisna tutarı düşülür.
- Kalan gelir üzerinden %15 oranında götürü gider indirilir.
- Geriye kalan tutar vergiye tabi gelir olur.
Örnek:
- Yıllık konut kira geliri: 120.000 TL
- İstisna: 33.000 TL
- Kalan: 87.000 TL
- Götürü gider (%15): 13.050 TL
- Vergiye tabi gelir: 73.950 TL
Gerçek Gider Yöntemi
Ev sahibi, kiraya konu taşınmazla ilgili yaptığı masrafları (bakım, onarım, sigorta, kredi faizleri, amortisman vb.) kira gelirinden düşebilir. Bu yöntem, gideri yüksek olan ev sahipleri için avantajlıdır.
Örnek:
- Yıllık konut kira geliri: 120.000 TL
- İstisna: 33.000 TL
- Kalan: 87.000 TL
- Gerçek gider: 20.000 TL
- Vergiye tabi gelir: 67.000 TL
Vergi Dilimleri ve Hesaplama (2025)
Gelir vergisi, artan oranlı tarifeye göre hesaplanır. 2025 yılı için gelir vergisi dilimleri şu şekildedir:
- 0 – 110.000 TL → %15
- 110.000 – 230.000 TL → %20
- 230.000 – 870.000 TL → %27
- 870.000 – 3.000.000 TL → %35
- 3.000.000 TL üzeri → %40
Örnek Hesaplama (Götürü gider yöntemine göre):
- Vergiye tabi gelir: 73.950 TL
- Bu tutar ilk dilimde (110.000 TL altı) olduğundan vergi oranı %15
- Ödenecek vergi = 73.950 x %15 = 11.092,50 TL
Beyanname Süreci ve Ödeme
- Kira gelirleri, her yıl 1-31 Mart arasında Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) üzerinden elektronik ortamda beyan edilir.
- Vergi iki taksit halinde ödenir:
- 1. Taksit: Mart ayında
- 2. Taksit: Temmuz ayında
Önemli Notlar
- Kira gelirini eksik beyan edenlere vergi ziyaı cezası uygulanır.
- Kiraların banka üzerinden ödenmesi zorunludur, elden ödeme kabul edilmez.
- İşyeri kiralarında kiracının yaptığı stopaj ödemesi, ev sahibinin ödeyeceği vergiden mahsup edilir.
Sonuç
Kira gelir vergisi, doğru yöntem seçilerek ve giderler dikkatlice hesaplanarak önemli ölçüde düşürülebilir. Ev sahiplerinin istisnaları, gider yöntemlerini ve vergi dilimlerini iyi bilmesi gerekir. Ayrıca beyan süresini kaçırmamak ve ödemeleri zamanında yapmak da cezalardan kaçınmak için kritik öneme sahiptir.
Etiketler: kira